~~NOTOC~~
====== Scenario 8.1: Firmare documento ======
**Categoria:** [[.:start|Firme digitali]] \\
**Complessità:** Media \\
**Prerequisiti:** Certificato e chiave di firma \\
**Tempo stimato:** 15-20 minuti
----
===== Descrizione =====
Questo scenario descrive la **firma digitale di documenti** con algoritmi sicuri Post-Quantum (ML-DSA). Le firme digitali garantiscono:
* **Autenticità** - Il mittente è verificato
* **Integrità** - Il documento non è stato modificato
* **Non ripudiabilità** - La firma non può essere negata
**Formati supportati:**
* Detached Signature (file .sig separato)
* CMS/PKCS#7 (incorporato o detached)
* PDF Digital Signature (PAdES)
----
===== Workflow =====
flowchart LR
DOC[Documento] --> HASH[Hash SHA-256]
HASH --> SIGN[Firma ML-DSA]
KEY[Chiave privata] --> SIGN
SIGN --> SIG[Firma]
CERT[Certificato] --> CMS[Container CMS]
SIG --> CMS
style SIGN fill:#e8f5e9
style CMS fill:#e3f2fd
----
===== Esempio codice: Detached Signature =====
using WvdS.Security.Cryptography.X509Certificates.Extensions.PQ;
using System.Security.Cryptography;
using var ctx = PqCryptoContext.Initialize();
// Caricare chiave di firma
var signingKey = ctx.LoadPrivateKey("signing.key.pem", "KeyPassword!");
var signingCert = ctx.LoadCertificate("signing.crt.pem");
// Caricare documento
var document = File.ReadAllBytes("contract.pdf");
// Calcolare hash
var hash = SHA256.HashData(document);
// Firmare con ML-DSA
var signature = ctx.SignData(
data: hash,
privateKey: signingKey,
hashAlgorithm: HashAlgorithmName.SHA256,
mode: CryptoMode.Hybrid // RSA + ML-DSA in parallelo
);
// Salvare firma
File.WriteAllBytes("contract.pdf.sig", signature);
// Metadati firma
var sigInfo = new SignatureInfo
{
Algorithm = "ML-DSA-65 + RSA-PSS (Hybrid)",
SignedAt = DateTimeOffset.UtcNow,
Signer = signingCert.Subject,
DocumentHash = Convert.ToHexString(hash),
SignatureFile = "contract.pdf.sig"
};
File.WriteAllText("contract.pdf.sig.json",
JsonSerializer.Serialize(sigInfo, new JsonSerializerOptions { WriteIndented = true }));
Console.WriteLine($"Documento firmato:");
Console.WriteLine($" Firmatario: {signingCert.Subject}");
Console.WriteLine($" Hash: {Convert.ToHexString(hash).Substring(0, 16)}...");
Console.WriteLine($" Firma: {signature.Length} Bytes");
----
===== Esempio codice: Firma CMS/PKCS#7 =====
using System.Security.Cryptography.Pkcs;
using var ctx = PqCryptoContext.Initialize();
var signingCert = ctx.LoadCertificate("signing.crt.pem");
var signingKey = ctx.LoadPrivateKey("signing.key.pem", "KeyPassword!");
// Documento
var document = File.ReadAllBytes("contract.pdf");
// Creare CMS ContentInfo
var contentInfo = new ContentInfo(document);
// Creare SignedCms
var signedCms = new SignedCms(contentInfo, detached: false); // Incorporato
// Configurare Signer-Info
var signer = new CmsSigner(signingCert)
{
DigestAlgorithm = new Oid("2.16.840.1.101.3.4.2.1"), // SHA-256
IncludeOption = X509IncludeOption.WholeChain
};
// Aggiungere attributi firmati
signer.SignedAttributes.Add(new Pkcs9SigningTime(DateTimeOffset.UtcNow));
// Firmare con estensione PQ (Ibrido)
signedCms.ComputeSignature(signer, mode: CryptoMode.Hybrid);
// Esportare container CMS
var signedData = signedCms.Encode();
File.WriteAllBytes("contract.pdf.p7s", signedData);
Console.WriteLine($"Firma CMS creata: {signedData.Length} Bytes");
----
===== Esempio codice: Verificare firma =====
using var ctx = PqCryptoContext.Initialize();
// Caricare documento e firma
var document = File.ReadAllBytes("contract.pdf");
var signature = File.ReadAllBytes("contract.pdf.sig");
// Caricare certificato firmatario
var signerCert = ctx.LoadCertificate("signing.crt.pem");
// Calcolare hash
var hash = SHA256.HashData(document);
// Verificare firma
bool isValid = ctx.VerifyData(
data: hash,
signature: signature,
certificate: signerCert,
hashAlgorithm: HashAlgorithmName.SHA256,
mode: CryptoMode.Hybrid
);
Console.WriteLine($"Firma valida: {isValid}");
if (isValid)
{
// Validare catena certificati
var chain = new X509Chain();
chain.ChainPolicy.RevocationMode = X509RevocationMode.Online;
bool chainValid = chain.Build(signerCert);
Console.WriteLine($"Certificato valido: {chainValid}");
Console.WriteLine($" Firmatario: {signerCert.Subject}");
Console.WriteLine($" Valido fino a: {signerCert.NotAfter:yyyy-MM-dd}");
}
----
===== Firma batch =====
public class BatchSigner
{
private readonly AsymmetricAlgorithm _signingKey;
private readonly X509Certificate2 _signingCert;
private readonly PqCryptoContext _ctx;
public BatchSigner(string certPath, string keyPath, string password)
{
_ctx = PqCryptoContext.Initialize();
_signingCert = _ctx.LoadCertificate(certPath);
_signingKey = _ctx.LoadPrivateKey(keyPath, password);
}
public async Task> SignBatch(IEnumerable filePaths)
{
var results = new List();
foreach (var filePath in filePaths)
{
try
{
var document = await File.ReadAllBytesAsync(filePath);
var hash = SHA256.HashData(document);
var signature = _ctx.SignData(
hash,
_signingKey,
HashAlgorithmName.SHA256,
CryptoMode.Hybrid
);
var sigPath = filePath + ".sig";
await File.WriteAllBytesAsync(sigPath, signature);
results.Add(new SignatureResult
{
FilePath = filePath,
SignaturePath = sigPath,
Success = true,
SignedAt = DateTimeOffset.UtcNow
});
}
catch (Exception ex)
{
results.Add(new SignatureResult
{
FilePath = filePath,
Success = false,
Error = ex.Message
});
}
}
return results;
}
}
----
===== Formati di firma =====
^ Formato ^ Standard ^ Utilizzo ^ Incorporato ^
| Detached | Proprietario | Casi semplici | No |
| PKCS#7/CMS | RFC 5652 | E-mail, documenti | Opzionale |
| PAdES | ETSI TS 103 172 | Firme PDF | Si |
| XAdES | ETSI TS 101 903 | Firme XML | Opzionale |
| JAdES | ETSI TS 119 182 | Firme JSON | Opzionale |
----
===== Requisiti specifici per settore =====
^ Settore ^ Standard ^ Formato ^ Particolarità ^
| **eIDAS** | Firma qualificata | PAdES-LTA | Archiviazione a lungo termine |
| **Sanità** | DiGAV | CMS | Documentazione pazienti |
| **Finanza** | PSD2 | JAdES | Firme API |
| **Pubblica Amministrazione** | eGovG | XAdES | Documenti amministrativi |
----
===== Scenari correlati =====
^ Relazione ^ Scenario ^ Descrizione ^
| **Correlato** | [[.:code_signieren|8.2 Firmare codice]] | Firmare executable |
| **Correlato** | [[.:timestamp|8.3 Timestamp]] | Validità a lungo termine |
| **Passo successivo** | [[.:signatur_verifizieren|8.4 Verificare firma]] | Verifica |
----
<< [[.:start|← Panoramica firme]] | [[it:int:pqcrypt:szenarien:start|↑ Scenari]] | [[.:code_signieren|8.2 Firmare codice →]] >>
{{tag>scenario firma documento cms pkcs7 ml-dsa}}
----
//Wolfgang van der Stille @ EMSR DATA d.o.o. - Post-Quantum Cryptography Professional//